‘Geef vitaliteit binnen je organisatie samen vorm, hou het simpel in activiteiten en doelen dan heb je de grootste kans om het structureel vast te houden’, aldus wethouder Klaar Koenraad

Van verantwoordelijkheid naar vanzelfsprekendheid
JOGG-gemeente Roosendaal was woensdag 10 april 2019 dé plek voor iedereen in Zuidwest-Brabant die zich wilde laten inspireren op het gebied van balans en vitaliteit op de werkvloer. Bravo24 faciliteerde als gastheer de bijeenkomst van JOGG-gemeente Roosendaal. Ook verleenden JOGG, WVS, Bravis Ziekenhuis, Rabobank Zuidwest-Brabant, Inofec, Boer Winkel en Sligro hun medewerking. Op deze inspiratiesessie ‘De Gezonde Werkvloer’ waren ruim 50 belangstellenden afgekomen uit het lokale bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties, onderwijs en de sportwereld. Met elkaar gingen ze in gesprek, wisselden ervaringen en ideeën uit over vitaliteit en duurzame inzetbaarheid op de werkvloer.


Gezonde leefomgeving creëren

Inspiratiesessie RoosendaalBij haar opening benadrukte dagvoorzitter Cécile Prakke - bestuurssecretaris en adviseur JOGG landelijk - dat inmiddels 143 gemeenten JOGG-gemeente zijn! ‘Met de JOGG-aanpak verbinden we mensen en initiatieven lokaal in de wijk om een gezonde omgeving te creëren, op scholen, in de sportomgeving, thuis en waar wordt gewerkt. Het is van groot belang dat werknemers gezond leven. Dat komt de productiviteit ten goede en voorkomt verzuim. Er zijn veel laagdrempelige en eenvoudige initiatieven voor werkgevers om te nemen en die hoeven niet altijd moeilijk en kostbaar te zijn. Geef vitaliteit binnen je organisatie samen vorm, hou het simpel in activiteiten en doelen dan heb je de grootste kans om het structureel vast te houden.’

 

Accent op duurzame inzetbaarheid

Vervolgens sprak wethouder Klaar Koenraad (duurzaamheid, volksgezondheid en zorg) haar welkomstwoord uit. ‘Ik ben blij verrast met de hoge opkomst. Het is nu eenmaal een feit dat gezonde en vitale werknemers goed in hun vel zitten en beter presteren. Omdat we allemaal langer moeten doorwerken moet het accent op duurzame inzetbaarheid liggen. Daar zetten we als gemeente Roosendaal vol op in. En daarbij is een gezonde leefstijl van cruciaal belang: dat geldt zowel voor ouderen als jongeren. Uit eigen ervaring weet ik hoe moeilijk het is om met een druk bestaan beweegmomenten op een dag in te bouwen. Maar... doe het, het loont echt voor alle betrokkenen!’

Maak van de gezonde keuze, de gemakkelijke keuze

Meike van Wezel, JOGG-regisseur Roosendaal gaf uitleg over de relatie tussen als gemeente JOGG-gemeente zijn en werk maken van een gezonde werkomgeving. ‘Op de werkvloer kunnen we ook de ouders (van onze kinderen en jongeren) bereiken. In Nederland is 1 op de 7 kinderen te zwaar en dat geldt voor één op de twee volwassenen. Overgewicht is één van de meest ernstige bedreigingen van onze volksgezondheid. Dat willen we in een publiek-privaat samenwerkingsverband aanpakken met alle belanghebbenden partijen. Overheid en bedrijfsleven werken samen om ervoor te zorgen dat de gezonde keuze de gemakkelijke keuze wordt. Kortom, met elkaar “gezonde” projecten opzetten. De werkvloer is een belangrijke omgeving om aandacht te geven aan vitaliteit en een gezonde leefstijl.’

Meike van Wezel had voor aanwezigen een aantal tips:

  • Betrek medewerkers, zet ze centraal. Word zelf geen kartrekker;
  • In kleine stappen werken naar groot succes;
  • Maak het leuk, maak de verleiding groot.
Vader en zoon snijden groente

“Practice what you preach”. Geef zelf het goede voorbeeld.

Olympische vorm op de werkvloer

Inspiratiesessie RoosendaalVervolgens was het de beurt aan voormalig topturner Herre Zonderland - de broer van onze nationale trots aan de rekstok - om bewustwording te creëren op het gebied energiemanagement, vitaliteit, slaap en voeding. Vanuit zijn ervaring als ex- topsporter legt hij de verbinding met presteren op het werk. ‘Na fysieke, mentale en emotionele inspanning herstelt het lichaam zich het beste door rust. Wat dat betreft is er weinig verschil tussen topsporters en werknemers die elke dag in Olympische vorm moeten zijn om te presteren. ‘Wat wij vaak in tegenstelling tot sporters doen, is dat als we steeds harder werken steeds minder tijd nemen om te rusten, te herstellen. Sporters daarentegen die harder gaan trainen nemen dan ook meer rust. Met als gevolg dat het risico onder werkenden groot is dat de batterij onvoldoende wordt opgeladen met alle gevolgen van dien. Rust, goede voeding, voldoende slaap, sociale contacten, bewegen en sport is daarom heel belangrijk om weer op te laden voor de volgende topprestatie.

Het is belangrijk dat werknemers zelf weten waar de pieken en dalen van hun energieniveau tijdens hun werkdag zitten.’ Een werkgever kan medewerkers daadwerkelijk ondersteunen in hun keuze voor een gezonde leefstijl door gezonde voeding als ook sporten en bewegen te stimuleren. ‘En heel belangrijk; het beeldscherm op tijd uit te zetten’, aldus Zonderland, die benadrukte dat een gezonde werkvloer uiteindelijk bij jezelf begint. ’Dat geldt zowel voor de werkgever als de werknemer.’

De praktijk in Roosendaal

Dat het bedrijfsleven in Roosendaal zich niet onbetuigd laat als het om een gezonde werkvloer gaat, illustreerden de praktijkvoorbeelden van de Gemeente Roosendaal, restaurants Bravo24 en Het Hooihuis, WVS, Bravis Ziekenhuis en Rabobank Zuidwest-Brabant. Ieder voor zich zijn zij op hun eigen manier, bezig om vitaliteit op de werkvloer in te bedden binnen de bedrijfscultuur. Anita van Loon, beleidsmedewerker P&O van de gemeente Roosendaal, stelt nadrukkelijk dat vanuit de gedachte dat voorkomen beter is dan de genezen, de gemeente preventie hoog in het vaandel heeft staan. ‘Zo hebben wij een onafhankelijke adviseur “inzetbaarheid” aangesteld waar onze medewerkers mee kunnen praten. Juist omdat deze persoon onafhankelijk is, stappen de medewerkers er gemakkelijker op af. Maar ook wat betreft de problematiek rondom echtscheiding en schuldsanering kunnen onze mensen terecht bij onafhankelijke organisaties. Wij leggen het accent op een integrale aanpak waarbij nadrukkelijk ruimte is voor tijdig (zorg)verlof. Met deze maatregelen signaleren wij een duidelijke afname van het (ziekte)verzuim. Verder benutten we het Periodiek Medisch Onderzoek (PMO), mede gefinancierd vanuit het Europees Sociaal Fonds, om met onze mensen in gesprek te gaan.’

Bij Bravo24 en Het Hooihuis stoelt het vitaliteitbeleid vooralsnog op het stimuleren van gezond eten en bewegen onder het motto “Gezondheid stimuleert gezelligheid”. Woordvoerder Pascal de Geus, zelf fors afgevallen, vertelt dat de medewerkers een beroep kunnen doen op personal trainers en voedingsdeskundigen. ‘Onze mensen kunnen gratis onbeperkt sporten. Daarnaast organiseren wij bij
de restaurants sessies om de teambuilding te vergroten. Adriënne Ogier, projectleider Werkgeversdienstverlening (WVS) en verantwoordelijk voor 3.000 medewerkers, put uit eigen ervaring en zegt dat je samen met kleine stapjes grote hoogtes kunt bereiken ‘Vanuit de noodzaak om het hoge ziekteverzuim te bestrijden, zijn wij gaan inzetten op duurzame inzetbaarheid. ‘Uitgangspunten zijn een gezonde werkplek en daarnaast het stimuleren van gezond eten en voldoende bewegen. Wij willen de bewustwording vergroten en leggen net als de
gemeente Roosendaal bewust het accent op maatwerk om iedereen te bereiken en aan te zetten om mee te doen. Zo is de nieuwe beweegweek die op stapel staat bewust gestoeld op spelletjesniveau.’ Op de vraag van Cécile Prakke wat zij als lastig ervaart, antwoordt ze kort en bondig: ‘Om het ook bij de leiding tussen de oren te krijgen.’

Petra Verdult, secretaris Raad van Bestuur van het Barvis Ziekenhuis, lichtte de aanpak om roken in en rondom het ziekenhuis uit te bannen toe. ‘Op 31 mei is het eindelijk zover. In samenspraak met de ondernemingsraad hebben we gezamenlijk besloten dat vanaf die datum binnen en buiten het ziekenhuis niet meer mag worden gerookt. Medewerkers die desondanks toch nog ergens buiten willen roken, mogen dat niet meer in uniform doen. Zij die willen stoppen krijgen (extra) begeleiding. Zo organiseren wij binnenkort en gezamenlijke ik-stop-ermee-avond.’
‘Vitale medewerkers waarborgen een gezonde organisatie’, benadrukte Ed Vreeman, directievoorzitter Rabobank Zuidwest-Nederland.. ‘Uitgangspunt van ons plaatselijke vitaliteitsbeleid is hoe we een veilige en prettige werkomgeving creëren voor onze mensen. Zo hebben we flexibele werkplekken ingericht en lassen we bewust rustmomenten in. Er is werkfruit beschikbaar waar mensen hun werkplek voor moeten verlaten, we ontmoedigen het gebruik van de lift en we betrekken mensen met een beperking die voor ons een gezonde lunch verzorgen.’

Cécile Prakke vatte de praktijk van Roosendaal als volgt in het kort samen:

  • Wacht niet met een vitaliteitsbeleid, maar begin gewoon;
  • Doe het in kleine stapjes en doe het samen;
  • Focus op de medewerkers. Laat ze zelf aan de knoppen draaien;
  • Zet in op lichamelijke en geestelijke fitheid.
Inspiratiesessie Roosendaal

Werken aan vitaliteit moet vooral leuk zijn

Als afsluiting van de levendige bijeenkomst gingen de aanwezigen tijdens de break-out sessie de vloer op en met elkaar in twee rondes in gesprek. In de eerste ronde werden “good practices” met elkaar gedeeld. In de tweede ronde werd van gedachten gewisseld over een aantal vooraf geformuleerde stellingen. Zoveel mensen zoveel meningen. Toch kon de conclusie worden getrokken dat men het erover eens is dat een gezonde leefstijl niet verplicht moet worden opgelegd. Dat de werkgever de juiste voorwaarden op het werk moet creëren, maar dat de werknemer zelf verantwoordelijk is voor zijn eigen gezondheid. Een financiële prikkel kan helpen, maar aangegeven werd dat bijvoorbeeld een bijdrage aan sportactiviteiten eigenlijk alleen door sporters werd benut. Als idee werd geopperd om medewerkers een maandbudget te geven die men naar eigen goeddunken voor een gezonde leefstijl mag invullen. Heel belangrijk is dat het management zelf het goede voorbeeld geeft. En... dat het vooral ook leuk moet zijn om aan vitaliteit te werken!

Andere suggesties/opmerkingen waren:

  • Leefstijl is een privékwestie, maar een ongezonde leefstijl mag geen groepsresultaat
  • beïnvloeden;
  • Praat niet oeverloos over een gezonde leefstijl, maar ga gewoon aan de slag;
  • Verandering moet uit de werknemer zelf komen;
  • Gewoon beginnen met een praktische en laagdrempelige aanpak;
  • Vraag werknemers wat ze zelf willen en leuk vinden om te doen.